14 oktober 2009 - Tjakka!

YES!!! Gelukt!

De leeuwen en beren op de weg van de middelbare school zijn aangepakt en verdreven. Het ging goed! Vanaf het eerste moment dat ik voor de groep stond, had ik het gevoel dat ik in mijn element was.

Lennard had vorige week een aanzet gedaan tot het leren van ritme. Staan q en zit-ten ee. Lettergrepen klappen, enz. Hier zou ik verder mee gaan. Dat deed ik door eerst te herhalen wat we vorige week hebben geleerd en vervolgens een pizza te vergelijken met een hele noot, die steeds opsplitsen om zo bij kwart en achtste noten uit te komen. Dit hiernaast het aantal tellen uitgelegd. Dat was heel begrijpelijk. Toen verder naar de ‘maat’. Hoe ‘vul’ je zo’n maat met alleen kwart of achtste noten? Verschillende mogelijkheden. Op de achterkant van het bord 8 mogelijkheden opgeschreven. Ik klapte er 1. De klas raadt welke ik geklapt had. Dan een van de leerlingen eentje kiezen en klappen. Rest weer raden. Toen de opdracht: maak 4 maten aaneengesloten met een ritme van alleen kwartnoten en setjes van 2 achtste noten. Hiermee gaan we dan verder, uitvoeren op djembé’s enz.

Het tempo moest hoog zijn. Weinig tijd en er lag een duidelijk doel: de opdracht voor de volgende keer moest helder en duidelijk zijn aan het einde van mijn verhaal.

Verbanden leggen, antwoorden laten zoeken, oplossingen bedenken, namen leren, namen noemen, laten zien wat je wil en wat je niet wil. Veel dynamiek.

Ik merk dat mijn manier van lesgeven erg lijkt op die van Lennard. Zoals hij voor de groep staat is voor mij heel herkenbaar. Een leerling vroeg aan mij na een paar minuten “Zijn alle muziekdocenten zo?”. Terwijl ik echt mezelf ben.

Het is voor mij echt een openbaring dat mijn manier van lesgeven er mag zijn. Dat dat bestaat. Zo verademend als je het vergelijkt met eerdere ervaringen van de PABO waar echt niets goed bleek te zijn. Het moest altijd anders en sowieso niet zoals ik het dacht.

Bij 1^e klassers is de aanpak dan nog vrij naturel en tegen het basisschoolse aan. Maar het werkte voor vandaag. De aandacht was er, ik had ze er naar mijn idee allemaal bij. Over 2 weken zien we ze terug en zullen we ontdekken of de opdracht over is gekomen en of het gelukt is.

Heb het gevoel dat ik goed bezig ben!

Yes I can!

Dit is voor mij nieuw maar zo geweldig.

Van Lennard en Kim waardevolle tips en tops gekregen, die pak ik op en neem ik mee. Het voordeel van 3 keer dezelfde les geven is dat je steeds kan bijstellen en tussendoor al dingen kan verbeteren.

Tips:

• · Bordgebruik, geef een perfect voorbeeld
• · Hou de rust er in, ook al is er weinig tijd

Tops:

·

• Goed om de les van vorige week aan te halen
• · Je spreekt vertrouwen uit naar de klas vwb je verwachtingen
• · Je laat gelijk duidelijk zien wat je wil en wat je niet wilt
• · Je vraagt naar namen en probeert ze te onthouden

Cre-doh!

Cre-doh!

Eerst even uitvinden hoe dit werkt. Bloggen, nieuw voor mij.

Maar het blijft niet alleen bij bloggen. Ook aan het middelbaar onderwijs zal ik moeten geloven. Binnen een paar weken zal ik voor een klas moeten staan.

Iets wat ik mij niet realiseerde toen ik gebruik maakte van de mogelijkheid om alvast 2^e jaars-vakken te volgen. Niet dat ik er tegenop zie, zo moet je het niet zien. Het vraagt van mij een omschakeling in mijn denken.

Vandaar ook de uitdaging om na te denken over wat ik vind wat een 3^e klasser HAVO moet kunnen. Ik sta hier zo goed als blanco in. En ik ga er maar van uit dat dat misschien in mijn voordeel kan werken. Bedenk bij het lezen in ieder geval dat hier iemand schrijft zonder middelbaar onderwijs ervaring/onderlegging.

Open minded zit ik te filosoferen achter mijn scherm, er voor wakend dat ik niet te veel letters verknoei hier in de eerste alinea’s.

Plezier

Muziek = leuk. Dat is wat ik kleine kinderen altijd vertel als ze bij me komen voor AMV/blokfluitles. In werkelijkheid is dit natuurlijk niet helemaal waar. Muziek is niet alleen voor de lol gemaakt. Muziek maken kan tot plezier leiden en er naar luisteren ook, maar muziek biedt (gelukkig) meer dan dat. Muziek biedt invulling aan elke emotie die we kennen, kan helpen tot het uiten daarvan of juist voor het reguleren er van.

Kunnen

Mijn voorbeeld leerling uit HAVO 3 moet in 3 jaar muziekonderwijs in ieder geval hebben ervaren dat hij of zij iets met muziek kan, dat het muziek maken een succeservaring heeft opgeleverd en dat hij of zij vanuit zijn binnenste muziek kan maken, ten minste met muziek zijn binnenste kan bereiken.

Dit wordt dan in mijn beleving bereikt door per kind, dat op niveau ingedeeld wordt in een subgroep in de klas, muzikale (haalbare) doelen worden bereikt. Dat wil zeggen dat niet alle kinderen evenveel hoeven te kunnen: van een muzikaal meer onderlegd kind (een groep daarvan) mag je meer verwachten dan een kind dat zijn of haar ‘eerste stapjes’ zet.

Zingen is hierin een ander verhaal. Hierin doet de hele klas actief mee en leerlingen moeten in staat zijn om een canon met minstens 4 groepen te zingen en een lied met twee stemmen moet ook geen probleem zijn als dit is aangeleerd. Zelf schrijven van liedjes op een bestaande melodie en het uitvoeren van een zelfgemaakte rap acht ik als haalbare doelen.

Theorie

Wat voor alle kinderen haalbaar moet zijn is kennis op theoretisch niveau. Mijn idee is dat een leerling uit HAVO 3 kennis heeft van:

1. Muziekgeschiedenis – in vogelvlucht de geschiedenis van klassiek en jazz/pop en dan gericht op het ontstaan van de muziek van nu, deze in de context van vandaag de dag kunnen plaatsen. Daarnaast kennis van de geschiedenis aangrijpen om de muzikale horizon te verbreden (‘er is meer dan Yes-R’).

2. Muziektheorie – basale termen moeten bekend in de oren klinken. Notennamen moeten kunnen worden benoemd en tenminste 3 akkoorden (C-F-G).

Zelfkennis

Door muziek laat je zien wie je bent[1]. Een leerling uit HAVO 3 moet kunnen beschrijven wat zijn of haar smaak is. Daarnaast moet hij of zij een beeld hebben van zijn of haar eigen kunnen. Van daar uit kunnen nieuwe doelen worden gesteld voor een mogelijk vervolg in de bovenbouw.

Ik merk dat ik een weg zoek tussen wat leerlingen kunnen (welke doelen ze kunnen halen) en hoe muziek kan ‘helpen’ (middel tot zelfontplooiing o.i.d.).

Hier heb ik ook veel over gelezen in andere blogs en reacties daar op.

Mijn mening is redelijk kleurloos: van beide moet een goede structuur worden geboden. Je ontkomt niet aan de enorme niveauverschillen in een gemiddelde groep/klas. Doelen halen, prestaties leveren, iets muzikaals bereiken is dan niet voor alle kinderen haalbaar. Ik vind het erg belangrijk dat er een succeservaring moet zijn als het gaat over verplichte muziekles op school. Je kan dan niet (alle) accenten leggen op prestatie, doelen bereiken. Je zal niet alle kinderen in die boot krijgen.

Om alle kinderen te kunnen bedienen is mijns inziens een stukje beleving en middel nodig. In mijn beleving kan elk kind ontdekken waar hij of zij wel en niet van houdt en wat zijn of haar idool is (en hier een verslag van maken/presentatie over geven).

Het blijft zwerven en zoeken. Ik bespeur enkele errors in mijn gedachten en in mijn opvattingen over ‘doel’ en ‘ middel’ .

Samenvattend concreet:

- Ik leg muzikale doelen voor de totale klas niet hoog, kijk liever naar de individuele leerling en zijn of haar groeiproces en geef hier een beoordeling voor.

- Met muziek bezig zijn is niet alleen als doel, dat de klas een lied alleen maar mooi kan zingen, of dat 5 kinderen die op een xylofoon spelen een goede (meerstemmige) melodie neerzetten: een schreeuwkoor kan ook emoties reguleren, en een verlegen iemand die een lekkere rap laat horen, heeft ook een groot doel bereikt.

Enkele dingen heb ik concreet wat beter uitgewerkt, het meeste is gebleven bij een algemene gedachte dus… under construction!

---

[1] http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/scotland/7598549.stm